Bildiğiniz gibi, Türkiye’de hizmetler sektörü içerisinde Bilişim Teknolojileri’nin aldığı pay dünya ortalamasının çok altında rakamlara tekabül ediyor. IDC’nin son yaptığı araştırmaya göre; ülkemizde 2005 yılında BT sektörü %37’lik bir büyüme yakalayarak 1.42 milyar dolara ulaşırken, BT hizmetlerinin toplam yıllık cirosu 547 milyon dolarda kaldı. Aradan geçen beş sene içinde ancak %9 büyüyebilen hizmetler pazarının toplam BT pazarı içindeki payı ise %16 civarında seyretti. 2010 yılında, bu oranın daha da gerileyerek %13’te kalacağı öngörülüyor. Dünya genelinde ise, hizmetlerin, BT toplam pazar büyüklüğü içindeki oranı %40’lar civarındadır.

Dünya ile aramızdaki farkı görebilmemiz açısından konuyu rakamlar aracılığı ile biraz daha irdelemek istiyorum: IDC’nin verilerine göre, 2007’de dünyada bilişim pazarı toplamda 1.443 trilyon dolarlık gelirinin %39’unu, 2008’de ise 1.495 trilyon dolarlık gelirinin % 40’ın hizmet bazında elde etti. Bu yıllar nezdinde Türkiye rakamlarına baktığımızda 2007’de kazanılan 7 milyar doların %11’i (800 milyon dolar), 2008’de elde edilen 7.1 milyon doların ise ancak %12’si (900 milyon dolar) hizmetlerden elde edilmiştir. Donanım ise, 2007’den bu yana, tüm yıllarda toplam gelirin ortalama %80’nine sahip olmayı başarmıştır. Dünyada ise donanım, sektördeki ortalama gelirin ancak %40’ına sahip olabiliyor.

IDC’nin raporuna tekrar baktığımızda; dünyada 2008’de BT hizmetler pazarının, hizmetler bazında en çok kazancı geliştirme ve entegrasyondan sağladığını, altyapı hizmetleri ve dışkaynağın ise ilk üçte yer aldığını görürüz. Sırasıyla kamu, bankacılık ve finans en çok harcamanın yapıldığı sektörler arasında yer alıyor. Peki, durum Türkiye için nasıl? Donanımın baskınlığı burada da karşımıza çıkıyor. Hizmetler bazında en çok kazanç, donanım bakımdan gelirken, sistem entegrasyonu ve dışkaynak hizmeti sıralamada ilk üçte yer alıyor. Sektör bazı değerlendirmede ise, kamu Türkiye’de de birinci sırada. Telekom ve bankacılık-finans ise, en çok BT harcaması yapılan diğer sektörler oluyor.

Yazımı iç karartıcı rakamlarla sürdürme niyetinde değilim. Amacım, gerilimi biraz artırarak yazımın başında girişini yaptığım “Standardizasyona” dikkatleri çekmek.

Size IDC raporundan BT sektörüyle ilgili birkaç bilgi daha aktarmak istiyorum: Türkiye’de BT yatırımlarının %32’si, 500 ve üzeri çalışanı olan firmalar tarafından gerçekleştiriliyor. Ancak %27 gibi önemli bir pay, yılda 1 milyon doların üzerinde BT yatırımı yapan yaklaşık 150 kuruluşa ait. Orta ölçekli firmaların BT yatırımlarındaki payının ise %11 ile sınırlı kaldığı görülüyor. Rapor; genel sektör içerisinde büyük holdinglerin ve bunların alt kuruluşu olan KOBİ’lerin payının oldukça yüksek olduğu, buna karşı, bağımsız orta ölçekli firmaların BT yatırımlarında belirgin bir varlık gösteremediklerine işaret ediyor. Durum böyle olunca da pazarı kurumsal müşteriler yönlendiriyor.

Biraz da hizmet veren açısından konuyu irdeleyelim: Radikal değişim ve dönüşümlerin neredeyse her gün yaşandığı bir sektörün oyuncularıyız. Günümüz teknoloji yatırımları hiç olmadığı kadar karmaşık öğelerle karşımıza çıkıyor. En alttaki karışık donanım yapılarından, en üstteki gelişmiş yazılımlara kadar, altyapının tüm birimlerinin uyum içinde çalışması önemli. Bu yapıları yönetebilmek, gerekli hizmetleri verebilmek ve ileriye yönelik hamleler planlamak konusunda çok ciddi anlamda bilgi birikimi ve birçok konuda yetkinlik sahibi olmak gerekiyor.

İşte yazımın ana fikri tam da bu noktada ortaya çıkıyor: Standardizasyon… Şirketlerin, büyük mücadelelerin yaşandığı bu oyundan kopmamaları için hizmetlerini sunarken yararlanabilecekleri bir rehbere, belirli standartların, temel yaklaşım biçimlerinin ve ölçütlerinin belirlendiği bir alana ihtiyaçları var. TÜBİSAD olarak sektörün geleceği açısından çok büyük önemi olan bu konu üzerine büyük adımlar atıldı. 2008 yılında, BT hizmetleri pazarının büyütülmesi amacıyla sektör oyuncularının, ortak bir zemin temel alınarak yetkilendirilmesini ve denetlenmesini sağlayan bir ana referans noktası olma misyonuyla bt_POTA Bilişim Hizmetleri Ortak Platformu kuruldu.

Biliyoruz ki “standartların eksikliği”, işlerinde yetersiz hizmet alımıyla istedikleri verimi yakalayamayan iş dünyasını ne yazık ki, sektörden uzaklaştırıyor. Oysa ki şirketlere; BT teknolojileriyle maliyet avantajı, tasarruf ve verimlilik artışı elde edeceklerini belli bir standart çerçevesinde söylüyor olmak; bu şirketlerin bilgi ve iletişim teknolojileri yatırımlarını da sürdürülebilir kılacaktır.

Şirketler için rekabetin değişmez anahtarı olan ve doğası gereği hızlı değişimlere adapte olması gereken Bilgi Teknolojileri altyapılarının sorunsuz bir şekilde işletilmesi, yönetilmesi ve yeniliklere uyum gösterebilmesi için ise, farklı nitelikte uzmanlıklara ve destek mekanizmalarına gereksinim duyulduğu aşikar.
Bu nedenle firmalar; değişen teknolojiye ayak uydurabilmek, rekabet gücünü sürekli kılmak, ana iş alanlarına odaklanabilmek, maliyetlerini kontrol altına alabilmek, insan kaynağını verimli kullanabilmek ve hatta risklerini paylaşmak için, BT hizmetlerini kendi iç kaynakları ile yönetmek yerine, bu hizmetleri konularında uzmanlaşmış Bilgi Teknolojileri Servis Sağlayıcı firmalardan “dış kaynak modeliyle” alma yoluna gidiyorlar. Bu nedenle bilgi teknolojileri hizmetlerinde standardizasyonun önemi, her geçen gün önemini artırıyor.

Bilişim Hizmetleri Ortak Platformu “bt_POTA”, genel olarak, bilgi teknojileri hizmetlerinde standartların ve temel yaklaşım biçimlerinin belirlenmesini ve denetlenmesini sağlayacak bir ana referans noktası oluşturuyor.
Son olarak, sektör açısından önemine değindiğim standardizasyona yönelik KoçSistem olarak biz neler yaptık kısaca size ondan da bahsetmek istiyorum. Bu kapsamda sürdürdüğümüz kararlı çalışmalar neticesinde Haziran 2008’de, bt_POTA Bilişim Hizmetleri Ortak Platformu çatısı altında oluşturulan Bilişim Hizmetleri Sertifikası (BİHİS) kapsamındaki dört kategoride, Platinium düzeyinde belge almaya layık görüldük ve dört farklı hizmet bazında sertifikasyona uygun görülen Türkiye’deki ilk ve tek şirket olmayı başardık. Türkiye’de bu sertifikasyona sadece altı şirketin sahip olduğunun ayrıca altını çizmek isterim.

bt_POTA BT Hizmetleri Katalogu ve Sertifikasyon/Denetim Modeli’nin, Türkiye için hizmette standartlaşmaya giden yolda önemli bir örnek teşkil ettiği düşüncesiyle, BT sektörünün siz değerli oyuncularının da bu konuda verilen mücadeleye destek olmalarını ve hizmette standardizasyonu sağlayan sektör oyuncularının sayısının her geçen gün artmasını temenni ediyorum.

Mehmet Nalbantoğlu
Koç Bilgi Grubu Genel Müdürü